• DE KLOMPHET ERFGOED VAN KLOMPEN

 

Welkom

Welkom op de website van folkloregroep De Klomp De Klinge VZW. Onze vereniging brengt alles samen wat te maken heeft met de klompenmakerij en werkt samen met andere partners. Ze demonstreren het ambacht, verzamelen alles rond de klompenmakerij en maken studiewerk over het ambacht. Heeft u informatie over vroegere klompenmakers waar dan ook? Foto’s? Voorwerpen? Laat het ons weten.

 

Kinderprojecten

De VZW heeft in samenwerking met de Erfgoedcel Sint-Niklaas en de Arteveldehogeschool in Gent een project ontworpen om jongeren van 8 jaar kennis te laten maken met de klompenmakerij. aan de hand van filmpjes waarin Klaas Ompen de hoofdrol speelt, gaan de kinderen op zoek naar technieken en kennis van de klompenindustrie. Van het handwerk tot de mechanisatie. Leerrijke proeven worden afgewisseld met ontspannende opdrachten. Na twee uren houden kinderen een aangename herinnering over en meestal is er wel één bij die later absoluut klompenmaker wil worden…

Demonstraties

Onze VZW”heeft de kennis van het klieven, kappen, snijden en heulen van de klomp onder de knie. We kunnen dit demonstreren voor verenigingen of bezoekers aan het KLINGSPOOR (zie www.klingspoor.be). Elke eerste zondag van de maanden mei tot en met oktober demonstreren we op de locatie KLINGSPOOR, Buitenstraat 7, 9170 De Klinge. Er is zoveel te vertellen over dit boeiend ambacht.

VZW

Onze VZW werd opgericht in 1976 en heeft ondertussen heel wat plaatsen in België en in het buitenland bezocht. Vele mensen mochten kennis maken met de enorme kennis binnen de vereniging. Vanaf de oprichting ging de groep op verplaatsing. Eerst als stoetenvorm met zo’n 50-tal opstappende volwassenen en kinderen in binnen- en buitenland. Stilaan heeft de groep zich omgevormd tot de knowhow van het ambacht en ging zo jarenlang demonstreren op ambachtenmarkten en braderijen. Vanaf 2019 hebben we een vaste stek gevonden op het KLINGSPOOR, waar een deel van het grenscentrum KLINGSPOOR wordt ingericht voor de klompenmakerij en de uitgebreide collectie klompen van het echtpaar Eric en Chris De Keyzer-Maes, bestuursleden van onze VZW. De VZW heeft vele opzoekingen gedaan over het verleden van de klompenmakerij. Waar ligt de oorsprong? Waarom waren er in het Waasland alleen zo’n 12.000 klompenmakers actief? Hoe komt het dat duizenden paren klompen over de grenzen werden uitgevoerd naar Nederland, Duitsland en Frankrijk? De VZW brengt die kennis samen en verenigt ze met een verzameling klompen die wereldwijde stukken bevat. Steeds welkom op de locatie. Afspraak via de coördinaten op deze website.

Geschiedenis

De klompenmakerij bevat heel wat verleden over heel wat facetten: het maken van de klomp, het automatiseren, het sociale leven in de stal, taalkundige fenomenen, liederen en muziekstukken in het teken van klompen. Klompen die zowel gedragen werden door armen als rijken. Waar is de klomp ontstaan? Eerlijk, we weten het nog niet. Het is de tijd van de Bourgondische vorsten waarin zowel Bourgondië (Fr.) als de Belgische provincies, als Holland en Zeeland (met centrum in Gent) onder één bestuur werden gezien. Waarschijnlijk ligt in deze regio de bakermat van de klompenindustrie als goedkoop en waterdicht schoeisel. Tussen de middeleeuwse trip of p(l)atijn voor rijken tot de eenvoudige klomp voor de landman die vandaag nog wereldwijd kennen, bestaan honderden verschillende modellen. In vele streken, wereldwijd, had je werkelijk een grote afwisseling van modellen met eigen karaktertrekken. Nederland dat gekend staat als HET klompenland, was dat pas sinds de invoering van een invoerrecht van 6% op buitenlandse klompen. Tot 1936 voert Nederland veel meer klompen in uit Vlaanderen dan ze zelf wereldwijd verkopen (bron: Centraal Bureau voor de Statistiek Nederland). Maar zoals steeds heeft Nederland, naast de tulpen, kaas, molens,… de klompen commercieel op de wereldmarkt gezet. De geschiedenis is echt boeiend…

 

 

Activiteiten

Onze vereniging

Folkloregroep De Klomp-De Klinge V.Z.W.werd opgericht in 1976. De opdracht is alles wat te maken heeft met de klompenmakerij te verzamelen. Het ambacht aan te leren en door te geven aan de volgende generaties. Een eerbetuiging aan de duizenden klompenmakers die in het Waasland actief waren.  We werken samen met ETWIE om het klompenerfgoed de waarde toe te kennen dat het verdient.

De V.Z.W. fungeert plaatselijk als heemkundige kring, is erkend als uitgever en gaf reeds meerdere werken uit. Vooral de boeken over De Klinge (…een smalle strook zand, …tussen grens en polderland) werden een groot succes.

De vereniging zorgde o.a. voor een toeristische wegwijzer en zijn oprichter plaatste een klompenmakersmonument in het dorp. De V.Z.W. ging eerst in stoeten uit en won meerdere prijzen. Naarmate de kennis over het ambacht toenam onder leiding van diverse klompenmakers (zowel kappers, snijders als heulders), werd de stoetenformule verlaten en wordt resoluut gekozen voor demonstratie van het ambacht.

Vandaag behoren ze tot de weinigen die het ambacht nog kennen.De groep werkt, met mannen en vrouwen in klederdracht, die het ambacht ter plaatse (KLINGSPOOR) demonstreren. We tonen het ambacht en de versieringsmethoden. We hebben beslist het ambacht terug aan te leren aan de volgende generatie. Hiervoor dienden we een dossier in bij Minister Sven Gatz “meester-leerling”. Ondanks onze erkenning als immaterieel erfgoed vallen we daar uit de boot voor subsidie. We houden er aan het initiatief toch uit te voeren en spreken af dat we in 2019 toch de doelstelling realiseren.

Verdere inlichtingen of vragen tot demonstraties kunnen gericht aan het secretariaat: Hogenakkerstraat 7, 9170 De Klinge (België).

Cultuur

Populieren waren een inspiratiebron voor dichter Anton Van Wilderode. Klompen waren de inspiratie voor Emiel Hullebroeck, voor Zar en Zimmermann in de muziek. Het aantal schilderijen waarin klompen een ondersteunend geheel vormde voor de sfeer eromheen zijn niet te tellen… De Wase klompenmakerij heeft steeds een belangrijk deel uitgemaakt van het klompenindustrie. Zo belangrijk zelfs dat het Waasland erin gelukte als eerste het “bandwerk” in te voeren, waarbij het ambacht “klompenmaker” (lokaal eerder blokmaker genoemd) wordt gesplitst in de ambachtslui “kapper” (kappen van de klompen), “snijder” (de buitenvorm van de klomp realiseren)  en “heulder” (die de binnenkant passend maakt voor de voet). Ondergeschikte bewerkingen worden het afwerken en versieren van de klompen tot verkoopbare producten.

 

Modellen

Er zijn duizenden modellen van klompen gekend. Elke vakman had zijn eigen model. De modellen waren aangepast aan de plaatselijke noden. Alleen in het Waasland waren zoveel klompenmakers actief dat ze klompen produceerden voor uitvoer naar Nederland, Frankrijk, Duitsland en natuurlijk het eigen land.

 

Productieproces

Het productieproces van klompen vergt veel vakkennis en oefening. Klompenmakers zijn/ waren echte vakmannen die hun stiel met hart en ziel uitvoerden. Hier krijg je extra informatie rond het stappenproces om een klomp te vervaardigen. Neem gerust een kijkje.

 

Vanaf mei 2019 zal onze VZW actief zijn op het grenscentrum KLINGSPOOR. De thema’s:

trein (Mechelen-Terneuzen),

klompenmakerij,

grens en smokkel,

natuur,

krijgen daar uitgebreid aandacht voor individuele bezoekers, gezinnen en groepen. Je kan het KLINGSPOOR daar kijken, leren en beleven. Je bent welkom op afspraak voor groepen of voor gezinnen en individuelen op de eerste zondag van de maanden mei tot en met oktober.

U kan op diverse plaatsen in onze website kennis maken met initiatieven waar De Klomp De Klinge VZW aan meewerkt. We denken aan het project tot goedkeuring van erkenning als immaterieel erfgoed, de medewerking aan het KLINGSPOOR, de VriendenKling van het KLINGSPOOR, klompenerfgoed, het ambachtelijk weekend en nog veel meer. We wensen u veel leesgenot met al wat onze vereniging probeert te ondersteunen.

Meer informatie

AGENDA   

Onze vereniging demonstreert, organiseert een kinderproject voor 8-jarigen

(over WO-techniek).

Hieronder vind u onze agenda.

 

 

Vanaf 2019 gaat de groep niet meer op verplaatsing en concentreren wij onze activiteiten op het KLINGSPOOR (zie www.klingspoor.be).

 

18/04/2019: deelname aan de erfgoeddag 2019 in het thema “hoe maak je het” (klompen)

 

17/08/2019: ambachtelijk weekend De Klinge, 12-18u, zaal De Klingenaar

18/08/2019: ambachtelijk weekend De Klinge, 10-18u, zaal De Klingenaar

 

 

 

Kinderprojecten op het KLINGSPOOR: